Un tende a fotografar sempre os
mesmos temas ou motivos. Nos últimos anos, un deses motivos foron as parellas de
elementos ou obxectos cos que me fun atopando no transcurso das miñas derivas
fotográficas. Ao principio non sabía moi ben a que se debía esta predilección
(ou teima), mais co paso do tempo e despois de darlle moitas voltas ao asunto
creo que descubrín o porqué.
Dos haikus interésanme sobe todo a súa
estrutura, minimalista e sinxela, ao mesmo tempo que
ríxida, ademais
da súa sobriedade, e o seu poder evocador desa quietude, sosego e serenidade de
espíritu tan propias do pensamento zen.
Haiku e fotografía teñen moitos puntos en
común. Un haiku clásico é un poema descritivo. Retrata unha realidade que cae
dentro do foco da mirada do haijín. Describe un instante, unha imaxe, unha visión
repentina, que lle provoca ao poeta unha emoción (aware) que o impela a querer rexistrar esa visión nun poema.
Ao meu entender (e sentir) con aware os haijíns refírense á mesma emoción que sente un fotógrafo cando
dispara unha determinada foto durante unha deriva fotográfica. É máis, un case
se atrevería a dicir que se os haijíns
dos séculos XVII ao XIX coñecesen a fotografía probablemente moitos deles optarían
por facer fotos en vez de escribir haikus, ou farían as dúas cousas á vez.
as afastadas montañas
reflíctense nas
pupilas
da libélula
Kobayashi
Issa (s. XVIII)
Realicei estudos de Filoloxía alemá e profesionalmente
adícome ao ensino desta lingua, polo que se pode dicir que vivo, como quen di,
a cabalo do alemán e do galego ou castelán.
Unha lingua non é un ente abstracto, un simple
instrumento para transmitir e intercambiar información, senón un universo que implica
tamén unha maneira de pensar e de sentir, de entender a vida e de estar no
mundo. Hai palabras que existen nunhas linguas e noutras non, e cando un
falante non nativo chega a asimilar o significado desoutros termos en toda a
súa extensión, amplía e enriquece o seu mundo e a maneira de velo e de interpretalo.
No alemán descubrín termos que me
chamaron poderosamente a atención, uns porque lograban poñerlle nome a
sensacións que eu sentía, outros porque me aportaron novos e sorprendentes
puntos de vista. Estou a falar de termos como Zeitlupe (lupa do tempo; o que nós denominamos cámara lenta), Lautmalerei (pintura de sons, pintura
acústica; onomatopeia), Fernweh (saudade
polo que está lonxe, exótico, descoñecido; unha especie de morriña á inversa),
o binomio Baumschule (escola de
árbores; viveiro) - Kindergarten (xardín
de crianzas; centro de educación infantil) por citar só algúns exemplos.
Zweisamkeit é
outra desas palabras que non teñen unha (fácil) tradución ao galego. Como moito
pódese achegar un ao seu significado parafraseándoa con máis ou menos acerto. Está
conectada con Einsamkeit (soidade), un
sustantivo composto polo numeral ein (un)
e os sufixos –sam (que adxectiva) e -keit (que sustantiva). Zweisamkeit constrúese do mesmo xeito,
pero tomando como base o numeral zwei
(dous) o cal vén significar algo así como “compañía de dúas persoas illadas do
resto”, e que evoca “soidade en parella”, “soidade compartida entre dúas
persoas”. Máis que describir un estado físico, unha situación, Zweisamkeit define
unha sensación, un estado emocional. Cómpre destacar que Einsamkeit, igual que soidade, pode ter conotacións tanto positivas
(se é unha soidade buscada) como negativas (no caso contrario), mentras Zweisamkeit só ten conotaciós positivas.
En calquera caso, cada falante entende este
concepto dunha forma moi particular e subxectiva, como se pode ver máis adiante
na selección de definicións que recompilei para documentar lingüisticamente este
proxecto fotográfico.
As fotografías que conforman esta escolma
recollen imaxes que no seu momento seduciron a miña mirada e, dun xeito ou doutro,
provocaron en min unha pequena emoción que ben se podería equiparar ao aware antes mencionado. Coido que esa
emoción, sensación, sentimento, ou o que sexa, que me provocaron estas imaxes está
na cerna do concepto Zweisamkeit.
En canto ao soporte físico das fotografías
cómpre destacar que son impresións feitas en papel cebola enmarcadas nun marco rudimentario,
en sintonía coa austeridade e sinxeleza que caracteriza ao espírito dos haikus.
Definicións de Zweisamkeit:
1/ Ich verstehe darunter eine schöne Zeit, die
man mit seinem/seiner Liebsten verbringt. Man hat Zeit für gemeinsame
Aktivitäten ohne sich um viel anderes kümmern zu müssen.
Schön, gemütlich, gemeinsam, Spaβ,
Entspannung, Aktivität. Kann alles sein …
(Birgit Anken-Biondi)
Eu entendo un tempo bonito que un pasa coa persoa
amada. Tempo para actividades conxuntas sen ter que preocuparse por outras
moitas cousas. Fermoso, confortable, compartido, diversión, relaxación, actividade.
Pode ser calquera cousa.
2/ Für mich beinhaltet Zweisamkeit noch eine
Art bewuβter Exklusivität: Jetzt nur wir für uns, ohne dass Andere dabei sind. Ansonsten
kann ich mich Birgits Beschreibung voll anschlieβen.
(E. W.)
Para min, Zweisamkeit contén tamén unha especie
de exclusividade consciente: agora só nós os dous, sen a presenza doutros. Polo
demais súmome á definición anterior.
3/ / Zweisamkeit bedeutet für mich, mit meiner
zweiten Hälfte gemeinsame Zeit zu verbringen und durch dick und dünn zu gehen.
(Sebastian Windisch)
Para
min, Zweisamkeit significa pasar tempo xuntos coa miña outra metade e estar ás
duras e ás maduras.
4/ O de
Zweisamkeit podería ser "os dous sós", ou "xuntos os dous sen
ninguén máis"... É unha creación poética, e como concepto en galego non se
me ocorre algo como "emparellados", ou "consolitarios"... Podemos
xogar en galego con esta palabra que aínda que significa outra cousa, encaixa
no xogo: soidade, dualidade.
(Manuel Fernández Méndez)
5/ Zweisamkeit wird für mich immer dann am
deutlichsten, wenn man (z.B. durch Reisen) kurzzeitig getrennt war und danach
das Gefühl noch stärker ist, dass man zusammengehört.
(Timo Gerdes)
Zweisamkeit para min maniféstase de forma máis
evidente cando, (p.e. por unha viaxe), un estivo separado por un curto período
de tempo e despois faise aínda máis forte a sensación de pertenza.
6/ Definition: Zwei Menschen (bzw. Lebewesen)
sind zu zweit, nachdem sie zuvor entweder allein oder zu dritt, viert etc.
gewesen sind. Der (relativ seltene) Anlass für die Verwendung dieses Wortes
ist, dass diese neue* Situation.
1.
im Falle
positiver Assoziation nach Herbeiwünschen endlich eingetreten ist, oder
2.
im Falle
negativer Assoziation tragischerweise/unerwünscht eingetreten ist.
Bei 1
kann sich z.B. ein neues Liebespaar erfolgreich eines Ex-Partners entledigt
haben.
Bei 2 können z.B. Eltern ihr einziges Kind
verloren haben.
*der Kontext einer alten langjährigen
Situation ist vermutlich selten, da i.a. nicht nennenswert
(Elisabeth Schaible)
Definición: dúas persoas (ou seres vivos)
están a soas, despois de estaren sós, ou con dúas, tres persoas. A relativamente
rara situación na que se pode empregar esta palabra é que a nova situación
1. no caso dunha asociación positiva, prodúcese por
fin despois de desexala
2. no caso dunha asociación negativa, prodúcese
de forma tráxica ou non desexada
No primeiro caso: p.e. cando unha nova parella
de namorados se quita de enriba unha ex parella.
No segundo caso: p.e. cando uns pais perden o
seu único fillo.
7/ Es algo difícil de definir. Yo diría, es
algo así como "soledad compartida", pero no en sentido positivo
porque implica aislamiento. De todas maneras, es una palabra que yo no uso y
quizás se me escape algún matiz.
(Carmen Mellado)
8/ Para
min é ante todo a unión de dous seres que se queren (coas súas vivencias e experiencias
xuntos), e manterse unidos (zusammenhalten).
(Rosa Marta Gómez Pato)
9/ Se
me preguntas polo plano emocional, eu conecto con soidade compartida coa
parella e coa liberdade de escoller.
Se
llo tivera que explicar a alguén diríalle que se trata da decisión de compartir
o tempo só coa parella, coma se a parella decidise a súa soidade fronte aos
demais.
(María José Domínguez)
10/ / Zweisamkeit ist für mich das ganz bewusste
Erleben eines sehr intimen Zusammenseins von zwei sich sehr vertrauten
Personen, die sich ganz aufeinander einstellen und für diesen Moment bewußt
alle Außeneinwirkungen ausschalten. Diese Personen können ein Liebespaar sein,
aber auch sehr gute Freunde, Mutter-Tochter etc.
(Meike Meliss)
Zweisamkeit é a experiencia totalmente
consciente dunha moi íntima (re)unión de dúas persoas que se coñecen moi ben e
se adaptan totalmente unha á outra e desconectan conscientemente de toda
influencia externa. Estas persoas poden ser unha parella de namorados, pero
tamén dúas moi boas amizades, unha nai e
unha filla, etc.
11/ Para
min é a sensación de sentirse moi intensa e emotivamente acompañado por alguén
moi íntimo e próximo, normalmente a parella, pero ao mellor tamén podería ser
unha amizade moi, moi próxima. Para min é
unha sensación de felicidade pola proximidade desa persoa, por compartir
emocións con ela. Aí é onde vexo o antónimo de Einsamkeit, que para min é sobre todo a sensación de non ter a ninguén
con quen compartir as propias emocións. Asocio Zweisamkeit a momentos de
tranquilidade e repouso: se vou coa miña parella unha finde á montaña, non
falaría de Zweisamkeit cando estamos facendo sendeirismo, senón cando á noite
estamos sentados diante do lume ou na terraza tomando un viño; ou nun descanso
do camiño nun lago; ou nunha praia.
(Víctor Millet Schröder)
12/ Mein schönstes deutsches Wort lautet:
“Zweisamkeit”; weil es sowohl den Zustand der Einsamkeit als auch den der
Begleitung gleichzeitig beschreibt. Ich vermisse in meiner Muttersprache, im
Katalanischen, so einen Begriff.
(María Trullás Soler; Das schönste deutsche
Wort; hueber Verlag, 2005)
A miña palabra alemá preferida é “Zweisamkeit”,
porque describe tanto o estado de soidade, como o do de compañía ao mesmo
tempo. Eu boto en falta na miña lingua materna, o catalán, un concepto coma
este.
13/ A
Einsamkeit (soidade) pódese positivar cambiando o numeral “ein-“ por “zwei-“.
Así, a soidade convértese nun sentimento bonito de estar a soas, a gusto, en
compañía doutra persoa.
(Cristina Cubeiro)
15/ Zweisamkeit finde ich, so eine Art sich auf
eine andere Person einzulassen und sie auch mit Ecken und Kanten zu lieben …
(Peregrino xacobeo)
Para min, Zweisamkeit é unha maneira de
comprometerse con unha persoa e amala tanto nos bos como nos malos momentos.
16/ Für mich ist es was Positives, was Schönes,
wo Menschen ähnlich mit Seelen und Herzen ticken …
(Peregrina xacobea)
Considero que é algo positivo, algo bonito, no
que persoas resoan de maneira semellante coa alma e co corazón.
17/ Ich verstehe unter Zweisamkeit das
Zusammensein von zwei Personen unter Ausschluss von anderen Personen. Und, ich
glaube weil das Wort oft mit dem Adjektiv traut verbunden wird, assoziiere ich
eine positive Konnotation von Vertrautheit und Verbundenheit zwischen den zwei
Personen.
(-)
Eu entendo por Zweisamkeit a xuntanza de dúas
persoas, sen a presencia doutras persoas. E como a palabra aparece
frecuentemente asociada ao adxectivo ‘íntimo’, asocio unha conotación positiva
de familiaridade e apego entre as dúas persoas.
18/ Zweisamkeit betyder för mig en trygg känsla
som man har när man är ledsen eller håller på går genom någon sorg som inte
många omkring förstår, utan en människa, den människa som ger att i den
situationen försvinner ensamheten.
(Rebeca
Gothlin)
Para min, Zweisamkeit significa un sentimento
de seguridade que tes cando estás triste ou estás pasando por algunha dor que
non moitas persoas ao teu redor entenden, pero si unha persoa, a persoa que fai
que a soidade desapareza nesa situación.
19/ Stütze ich mich auf die Duden-Definition,
kann ich darunter die enge Verbindung und Verständigung von zwei Personen. Sie
leben zu zweit, handeln zu zweit, denken an ihre gemeisamen Interessen. Liebe,
Kollaboration, Teamgeist, Solidarität.
(P. T.)
Baseándome na definición do dicionario Duden, enténdoo
como unha estreita unión e comunicación de dúas persoas. Viven xuntas, actúan
xuntas, pensan nos intereses comúns. Amor, colaboración, espírito de equipo,
solidariedade.
20/ Zweisamkeit ist zusammen einen Film sehen
und in besonderen Szenen ohne etwas zu sagen, im gleichen Moment, sich
anschauen.
(Stefano Martignago)
Zweisamkeit é ver xuntos unha película e en
determinadas escenas mirarse ao mesmo tempo sen dicir nada.
21/ Also ich finde Zweisamkeit, ist für mich ein
Wort, das erst mal ungewohnt ist. Ich höre das eigentlich selten und benutze
das auch gar nicht. Deswegen stellt es sich erstmal für mich die Frage: Was ist
überhaupt damit gemeint? Ist da eine Paarbeziehung oder einfach zwei Menschen,
die zusammen sind? Ist für mich ein bisschen unklar. Deswegen kann ich da nicht
genaues zu sagen. Also Zweisamkeit kann deswegen für mich sowohl positiv als
auch negativ ‘ne Bedeutung haben. … es … , Zweisamkeit, also ich habe … ich
benutze es nicht, und das ist tatsächlich nicht klar.
(Peregrina xacobea)
Para min Zweisamkeit é unha palabra que non é
usual. Eu escóitoa rara vez e tampouco a utilizo. Por iso o primeiro que me
pregunto é: que queren dicir con ela? Refírese a unha relación de parella ou
simplemente a dúas persoas que están xuntas? Para min non está moi claro, por
iso non teño moito que dicir. Por iso para min tanto pode ter un significado positivo como
negativo … Zweisamkeit, en fin ... eu non a uso (…)
22/ Toleranz, gegenseitiges Verständnis,
Rücksichtsnahme, Liebe … ja (…) für mich ist es etwas Positives.
(Peregrina xacobea)
Tolerancia, comprensión mutua, consideración,
amor … si, para min é algo positivo.
23/ Für mich ist Zweisamkeit, an einem Regentag
mit meinem Partner in eine Decke gekuschelt Serien zu streamen, oder wie man
auch neudeutsch sagt, zu bingen …
(K.H.)
Para min Zweisamkeit é estar un día de choiva
coa miña parella envoltos os dous nunha mantiña e ver series por streaming, ou, como se di hoxe en día, “darse
unha enchente de series” …
24/ Zweisamkeit
para mí significa “calma y felicidad de estar a solas con la persona que amo”.
Implica compartir, acompañar.
(Mar Soliño)